Tội phạm chiến tranh theo pháp luật Việt Nam hiện hành là gì?

1. Căn cứ pháp lý

Điều 423 thuộc Chương XXVI Bộ luật Hình sự số 100 / năm ngoái / QH13 ngày 27/11/2015 ngày 27/11/2015 và Luật sửa đổi, bổ trợ một số ít điều của Bộ luật Hình sự số 12/2017 / QH14 ngày 26/06/2017 ( sau đây gọi tắt là Bộ luật hình sự ) lao lý về tội phạm chiến tranh như sau :

Điều 423. Tội phạm chiến tranh

1. Người nào trong thời kỳ chiến tranh mà ra lệnh hoặc trực tiếp triển khai việc giết hại dân thường, người bị thương, tù binh, cướp phá gia tài, tàn phá những nơi dân cư, sử dụng những phương tiện đi lại hoặc giải pháp chiến tranh bị cấm hoặc triển khai hành vi khác vi phạm nghiêm trọng pháp lý quốc tế hoặc những điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ký kết hoặc tham gia, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình .

2. Phạm tội trong trường hợp do bị ép buộc hoặc do thi hành mệnh lệnh của cấp trên, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm. Điều 423. Tội phạm chiến tranh”

2. Dấu hiệu pháp lý của tội phạm chiến tranh

2.1. Khách thể của tội phạm

Ngày 12/8/1949, những Công ước Geneva về giao tranh trên bộ, trên biển, tù binh và thường dân đã chính thức sinh ra gồm 4 Công ước gắn với quyền của thường dân, tù binh chiến tranh và quân nhân bị thương và bệnh tật. Cụ thể, đó là Công ước về cải tổ thực trạng của thương bệnh binh, thương bệnh binh thuộc lực lượng vũ trang chiến đấu trên bộ ; Công ước về việc cải tổ thực trạng của những thương bệnh binh, thương bệnh binh và những người bị đắm tàu thuộc lực lượng thủy quân ; Công ước về việc bảo lãnh thường dân trong chiến tranh ; và Công ước về bảo vệ tù binh trong chiến tranh. [ 1 ] Theo đó, những người không tham gia trực tiếp vào chiến sự, kể cả thành viên những lực lượng vũ trang đã hạ khí giới và những người đặt ra ngoài vòng chiến đấu vì ốm đau, bị thương, bị giam giữ hoặc do bất kể nguyên do nào khác sẽ được đối xử một cách nhân đạo trong mọi trường hợp, không có sự phân biệt có đặc thù bất lợi nào, địa thế căn cứ vào chúng hoặc giàu nghèo hoặc bất kể một tiêu chuẩn tựa như nào khác .
Tội phạm chiến tranh là hành vi ra lệnh hoặc trực tiếp triển khai việc giết hại dân thường, người bị thương, cướp phá gia tài, tàn phá những nơi dân cư, sử dụng những phương tiện đi lại hoặc chiêu thức chiế n tranh bị cấm và những hành vi khác vi phạm nghiêm trọng pháp lý quốc tế hoặc những điều ước quốc tế mà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam ký kết hoặc tham gia .
Khách thể của tội phạm chiến tranh là tính mạng con người, sức khoẻ của dân thường, người bị thương, tù binh, gia tài ở những nơi có chiến sự, và những pháp luật của pháp lý quốc tế cấm sử dụng 1 số ít loại phương tiện đi lại, giải pháp thực thi chiến tranh .

2.2. Mặt khách quan của tội phạm

Mặt khách quan của tội phạm bộc lộ ở những hành vi : ra lệnh hoặc trực tiếp thực thi việc giết hại dân thường, người bị thương, tù binh, cướp phá gia tài, tàn phá những nơi dân cư, sử dụng những phương tiện đi lại hoặc giải pháp chiến tranh bị cấm hoặc triển khai hành vi khác vi phạm nghiêm trọng pháp lý quốc tế hoặc những điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ký kết hoặc tham gia .
Giết hại dân thường là hành vi giết hại những người không trực tiếp tham gia vào cuộc chiến tranh .
Giết hại người bị thương là hành vi giết hại người tham gia đại chiến nhưng đã bị đặt ngoài vòng chiến đấu vì bị thương. Người bị thương hoàn toàn có thể là người thuộc lực lượng vũ trang, hoàn toàn có thể là người dân tham gia chiến đấu .
Giết hại tù binh là hành vi giết hại người tham gia chiến đấu nhưng đã đầu hàng hoặc tuy không đầu hàng nhưng đã bị bắt làm tù binh .
Cướp phá gia tài là hành vi cướp phá gia tài ở khu vực có chiến sự. Tài sản hoàn toàn có thể là gia tài của nhân dân ở khu vực hoặc gia tài chung như những di tích lịch sử lịch sử vẻ vang, khu công trình văn hoá .
Tàn phá những nơi dân cư là hành vi phá hoại mang tính huỷ diệt những khu vực dân sự một cách vô cớ. Sử dụng những phương tiện đi lại hoặc chiêu thức chiến tranh bị cấm là hành vi thực thi chiến tranh có sử dụng những phương tiện đi lại hoặc giải pháp bị cấm. Đó là những hành vi sử dụng vũ khí vi trùng gây bệnh, làm chết người, chết động thực vật ; dùng chất hoá học ô nhiễm so với con người, sự sống …
Những hành vi khác vi phạm nghiêm trọng pháp lý quốc tế hoặc những điều ước quốc tế là những hành vi không thuộc diện những hành vi nêu trên được kẻ phạm tội triển khai. Tính trái pháp lý của những hành vi này là vi phạm nghiêm trọng pháp lý quốc tế hoặc những điều ước quốc tế mà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam ký kết hoặc tham gia .
Những hành vi phạm tội chiến tranh vi phạm công ước quốc tế mà Nước Ta không ký kết hoặc tham gia thì không phải là tội phạm theo pháp luật tại Điều 423 Bộ luật hình sự. Những hành vi nêu trên chỉ bị coi là tội phạm khi nó được triển khai trong thời kỳ chiến tranh .

2.3. Chủ thể của tội phạm

Chủ thể của tội phạm là người từ đủ 16 tuổi trở lên, có năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự .
Bộ luật Hình sự không lao lý thế nào là năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự nhưng có pháp luật loại trừ nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự so với người phạm tội trong thực trạng không có năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự tại Điều 21 Bộ luật Hình sự. Theo đó, người triển khai hành vi nguy khốn cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần, một bệnh khác làm mất năng lực nhận thức hoặc năng lực điều khiển và tinh chỉnh hành vi của mình, thì không phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự. Như vậy, người có năng lượng nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự phải là người triển khai hành vi nguy hại cho xã hội trong khi có năng nhận thức và năng lực tinh chỉnh và điều khiển hành vi của mình .
Độ tuổi chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự pháp luật tại Điều 12 Bộ luật Hình sự. Người từ đủ 16 tuổi sẽ phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự so với mọi loại tội. Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi chỉ phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt quan trọng nghiêm trọng lao lý tại một số ít điều luật pháp luật tội phạm đơn cử không gồm có tội phạm thuộc chương XXVI – tội phá hoại hoài bình, chống loài người và tội phạm chiến tranh. Do đó, độ tuổi chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự so với người phạm tội pháp luật tại Điều 423 Bộ luật hình sự là người từ đủ 16 tuổi trở lên .

Chủ thể của tội phạm có thể là cá nhân thực hiện tội phạm một mình nhưng cũng có thể là nhiều người cùng thực hiện tội phạm. Trường hợp nhiều người thực hiện cùng một tội phạm được quy định theo Điều 17 Bộ luật Hình sự:

“Điều 17. Đồng phạm

1. Đồng phạm là trường hợp có hai người trở lên cố ý cùng thực thi một tội phạm .
2. Phạm tội có tổ chức triển khai là hình thức đồng phạm có sự câu kết ngặt nghèo giữa những người cùng triển khai tội phạm .
3. Người đồng phạm gồm có người tổ chức triển khai, người thực hành thực tế, người xúi giục, người giúp sức .
Người thực hành thực tế là người trực tiếp triển khai tội phạm .
Người tổ chức triển khai là người chủ mưu, đứng đầu, chỉ huy việc triển khai tội phạm .
Người xúi giục là người kích động, dụ dỗ, thôi thúc người khác thực thi tội phạm .
Người giúp sức là người tạo điều kiện kèm theo niềm tin hoặc vật chất cho việc triển khai tội phạm .
4. Người đồng phạm không phải chịu nghĩa vụ và trách nhiệm hình sự về hành vi vượt quá của người thực hành thực tế. ”

2.4. Mặt chủ quan của tội phạm

Tội phạm được triển khai do lỗi cố ý trực tiếp hoặc gián tiếp. Người phạm tội nhận thức rõ hành vi phạm tội của mình là nguy khốn cho xã hội, thấy trước hậu quả của hành vi và mong ước hậu quả xảy ra hoặc có ý thức để mặc cho hậu quả xảy ra .

3. Hình phạt của tội phạm chiến tranh

Điều 423 Bộ luật Hình sự quy định 02 khung hình phạt đối với tội phạm chiến tranh như sau:

– Khung hình phạt phạt tù từ 10 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình đối với người nào trong thời kỳ chiến tranh mà ra lệnh hoặc trực tiếp tiến hành việc giết hại dân thường, người bị thương, tù binh, cướp phá tài sản, tàn phá các nơi dân cư, sử dụng các phương tiện hoặc phương pháp chiến tranh bị cấm hoặc thực hiện hành vi khác vi phạm nghiêm trọng pháp luật quốc tế hoặc các điều ước quốc tế mà Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ký kết hoặc tham gia.

– Khung hình phạt phạt tù từ 10 năm đến 20 năm đối với người phạm tội trong trường hợp do bị ép buộc hoặc do thi hành mệnh lệnh của cấp trên.

Xem thêm : Tổng hợp những bài viết về Bộ luật Hình sự

Luật Hoàng Anh

[ 1 ] https://chuthapdophutho.org.vn/phong-trao-quoc-te/70-nam-ra-doi-cong-uoc-geneva-1949-1360.html, truy vấn ngày 29/07/2021 .

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *